جوانان گام دوم و جهاد تمدنی؛ از سرمایه انسانی تا کنشگر راهبردی تمدنساز
به گزارش سرویس سیاسی خبرگزاری رسا، در چارچوب جهاد تمدنی، عظمت ملت ایران با کیفیت نیروی انسانیِ متعهد، آگاه، کارآمد و مسئلهمحور و فعال وحاضر در میادین ملی ارزیابی میشود. نیروی انسانی، در این منطق، عنصر اصلی تولید قدرت تمدنی و تعیینکننده جایگاه ملت بزرگ ایران در نظم آینده جهان است.
جمهوری اسلامی ایران بر پایه نیروی انسانی جوانی استوار است که توانسته است همزمان نقش جهادی وانقلابی در عرصه های علمی، فنی، مدیریتی، فرهنگی ؛ هنری، رسانه ای، اقتصادی، سیاسی، اجتماعی، امنیتی، دفاعی، نظامی ومیدانی را ایفا کند. این نیروی جوان واجد ترکیبی از ایمان آگاهانه، دانش تخصصی، روحیه مسئولیتپذیر و عزم و اراده و کنش گری فعال و اقدام است و از این جهت، در تراز الزامات جهاد تمدنی قرار دارد.
جهاد تمدنی بهمنزله یک راهبرد کلان، عبارت است از تلاش همهجانبه، مستمر و هدفمند برای تولید قدرت تمدنی مستقل، خنثیسازی سازوکارهای نظام سلطه و مشارکت فعال در شکلدهی به نظمی عادلانه مبتنی بر ارزشهای الهی. تحقق این راهبرد، بیش از هر عامل دیگر، متکی به نیروی انسانی جوان است.
۱. نیروی انسانی در منطق جهاد تمدنی
در رویکرد جهاد تمدنی، نیروی انسانی صرفاً یک متغیر توسعهای تلقی نمیشود، بلکه بهعنوان فاعل تمدن، کنشگر تاریخی و بازیگر خط مقدم رقابت تمدنی شناخته میشود. کارآمدی نظام اسلامی در عبور از چالشهای پیچیده، مستقیماً به کیفیت این نیروی انسانی وابسته است.
ویژگیهای نیروی انسانی جوان در این چارچوب عبارتاند از:
ایمان عقلانی و پایدار، مبتنی بر فهم و تعهد
تخصص مسئلهمحور و ناظر به نیازهای واقعی کشور
روحیه جهادی و مسئولیتپذیر در برابر مأموریتهای ملی
شجاعت تصمیمگیری و اقدام در شرایط پیچیده و پرخطر
شواهد میدانی نشان میدهد که در شرایط تحریم و فشارهای چندلایه، بخش قابل توجهی از پیشرفتهای راهبردی کشور توسط نیروهای جوان محقق شده است؛ نیروهایی که بومیسازی فناوری، ترجیح ماندن و ساختن بر مهاجرت، و افزایش بهرهوری مدیریتی را در عمل اثبات کردهاند. در این چارچوب، نیروی انسانی جوان، غیرقابل تحریمترین دارایی راهبردی کشور محسوب میشود.
۲. میدانهای جهاد تمدنی و کارکرد نیروی جوان
الف) جهاد علمی و فناورانه
در منطق جهاد تمدنی، مرجعیت علمی شرط لازم برای استقلال تمدنی است. بدون تولید علم نافع و فناوری راهبردی، امکان شکلدهی به قدرت پایدار وجود ندارد.
دستاوردهای کشور در حوزههایی نظیر نانو فناوری، هوافضا، زیستفناوری، هوش مصنوعی و انرژیهای نو، عمدتاً بر پایه فعالیت نیروهای جوان شکل گرفته است. توسعه شرکتهای دانشبنیان و تکمیل زنجیره علم تا فناوری، نشانه عبور از وابستگی علمی و ورود به مرحله تولید قدرت دانشی است.
ب) جهاد دفاعی و امنیتی ومقاومت ملی
امنیت، در منطق تمدنی، پیششرط پیشرفت پایدار و عدالتمحور است. تجربه کشور نشان میدهد که اتکای راهبردی به نیروهای جوان، امکان خودکفایی دفاعی و افزایش بازدارندگی را فراهم کرده است.
طراحی و تولید سامانههای دفاعی پیشرفته، بومیسازی فناوریهای حساس و تبدیل کشور از مصرفکننده امنیت به تولیدکننده امنیت منطقهای، نتیجه رویکردی است که نیروی انسانی جوان را در مرکز سیاست دفاعی قرار داده است. این روند، بیانگر عبور از بازدارندگی وابسته به اقتدار تمدنی مستقل است.
اوج مقابله با مخاطرات در عرصه امنیت ملی حضور فداکارانه در مقابله با تبهکاران تروریست داعشی صفت در ۱۸ و و۱۹ دیماه و تقدیم بیش از دوهزار شهید سرافراز مقاومت ملی در مقابله با جنگ شهری تحمیلی فتنه امریکایی وصهیونی وخلق حماسه ویوم الله تاریخی ۲۲دیماه در سراسر کشور با حضور انبوه وخیره کننده نوجوانان وجوانان گام دوم سرشار از روحیه انقلابی غیرت وجوانمردی ایران سرافراز وقوی است.
ج) جهاد اقتصادی و معیشتی
اقتصاد در چارچوب جهاد تمدنی، ابزاری برای تحقق عدالت اجتماعی، استقلال ملی و تابآوری ساختاری است. نقش جوانان در گسترش اقتصاد دانشبنیان، کاهش وابستگی به منابع خام و فعالسازی ظرفیتهای محلی، از مؤلفههای کلیدی این رویکرد به شمار میرود.
تولید داخلی کالاهای راهبردی، کارآفرینی در مناطق کمتر برخوردار و شکلدهی به زنجیرههای ارزش بومی، نمونههایی از کنش اقتصادی تمدنساز با محوریت نیروی جوان بر پایه الگوی اقتصاد مقاومتی است.
د) جهاد فرهنگی و رسانهای
جهاد تمدنی بدون مدیریت میدان معنا و روایت، ناقص و ناپایدار خواهد بود. نقش جوانان در تولید گفتمان، مقابله با جنگ شناختی و بازتولید هویت اسلامی ـ ایرانی، از مؤلفههای اساسی این میدان است.
حضور فعال در عرصه رسانه، تولید آثار فرهنگی هدفمند و مقابله با پروژههای استحاله هویتی، نشاندهنده انتقال نبرد تمدنی از سطح سخت به سطح نرم و شناختی است.
۳. بازتعریف مفهوم عظمت در جهاد تمدنی
در الگوی تمدن مادی، عظمت با سلطه، انباشت ثروت و مصرفگرایی تعریف میشود. در مقابل، جهاد تمدنی، عظمت را در عزت، عدالت، استقلال و خدمت به انسان معنا میکند.
تجربه جمهوری اسلامی ایران نشان داده است که پیشرفت بدون وابستگی، قدرت بدون ظلم و تمدنسازی بدون استکبار امکانپذیر است. تحریمها و فشارها، در این چارچوب، به میدان آزمون و تقویت ظرفیتهای تمدنی تبدیل شدهاند.
۴. جوانان و پیشرانی تمدن نوین اسلامی
تمدن نوین اسلامی، پروژهای تدریجی، عمیق و بلندمدت است که تحقق آن نیازمند پیشران انسانی کارآمد است. جوانان، در این فرایند، نقش مهندسان تمدنی، مدیران میانی و حاملان انتقال تاریخی را ایفا میکنند.
پیوند میان حوزه و دانشگاه، اخلاق و فناوری، علم و عدالت، و مقاومت و پیشرفت، بدون کنشگری فعال نیروی جوان امکانپذیر نیست. در این چارچوب، جوان نه مصرفکننده الگوهای تمدنی موجود، بلکه طراح و سازنده نظم آینده است.
۵. افق سیاستی آینده
تحقق اهداف جهاد تمدنی مستلزم اعتماد واقعی به جوانان، اصلاح ساختارهای ناکارآمد و فراهمسازی بسترهای تصمیمسازی و اقدام برای نیروی انسانی جوان است. در صورت تحقق این الزامات، ایران میتواند به الگویی از حکمرانی دینی کارآمد، مرجعیت علمی مستقل و قدرت تمدنی الهامبخش در جهان اسلام تبدیل شود.
هر موفقیت نیروی جوان، یک گام پیشبرنده در جهاد تمدنی است و هر مانع ساختاری در برابر آن، تضعیف ظرفیتهای راهبردی کشور تلقی میشود. عظمت نیروی انسانی جوان ایرانی، در منطق جهاد تمدنی، یک واقعیت راهبردی و تاریخی است. این عظمت در تولید علم، تقویت امنیت، پیشبرد عدالت اقتصادی، و صیانت از هویت فرهنگی تجلی یافته است.
جهاد تمدنی، ترکیبی از ایمان فعال، عقلانیت راهبردی و کنشگری جوانانه است. با اتکای به این مؤلفهها، ایران در مسیر تثبیت جایگاه تمدنی خود در نظم آینده جهان قرار دارد.
بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی :
«موشکهایی که مراکز رژیم صهیونی را نابود کرد، جوانهای ایرانی ساختند. این شناسنامهی جوان ایرانی است. وقتی جوان ایرانی وارد یک میدانی شد و تلاش کرد، همّت کرد، سعی کرد، زیرساختهای علمی را برای خودش فراهم کرد، کاری از این قبیل انجام میدهد، کارهای بزرگ انجام میدهد.» ۱۴۰۴/۰۷/۲۸
«میلیاردها خرج میکنند برای اینکه بتوانند از جوان ایرانی اخلاق را، ایمان را، پایبندی به شریعت را، حیا را سلب کنند و بگیرند؛ چرا؟ چون اینها مایهی اقتدار کشور است. با جوان مؤمن متشرّعِ باحیای باایمان که در مقابل این وسایل شهوتانگیز نمیلغزد، دشمنند.» ۱۳۹۶/۰۲/۲۰
(إِنَّهُمْ فِتْيَةٌ آمَنُوا بِرَبِّهِمْ وَزِدْنَاهُمْ هُدًى (١٣)وَرَبَطْنَا عَلَى قُلُوبِهِمْ إِذْ قَامُوا فَقَالُوا رَبُّنَا رَبُّ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ لَنْ نَدْعُوَ مِنْ دُونِهِ إِلَهًا لَقَدْ قُلْنَا إِذًا شَطَطًا) سوره کهف ایه ۱۴_۱۳
۲/ ۱۱/ ۱۴۰۴
عباس کعبی