روایت تشییع رهبر شهید، باید پیام مقاومت را به جهان منعکس کند
به گزارش خبرنگار گروه سیره امامین انقلاب خبرگزاری رسا، سرکار خانم هاشمی، پژوهشگر و فعال فرهنگی رسانهای بانوان، در نشست هماندیشی «بانوان و آیین تشییع امام شهید انقلاب» که به همت خبرگزاری رسا برگزار شد، مراسم تشییع رهبر شهید انقلاب را یکی از مهمترین فرصتهای تاریخی برای روایت هویت و فرهنگ ایرانی ـ اسلامی دانست و گفت: تشییع رهبر شهید، تنها یک مراسم عزاداری نیست، بلکه صحنهای است که نگاه میلیونها مخاطب داخلی و خارجی به آن دوخته شده و نحوه روایت این واقعه، در حافظه تاریخی ملت ایران و افکار عمومی جهان باقی خواهد ماند.
وی با قدردانی از فعالیت مجموعههای فرهنگی و رسانهای در روزهای اخیر، اظهار داشت: امروز همه کسانی که در عرصه رسانه فعالیت میکنند، امانتدار بخشی از تاریخ هستند. هر تصویر، هر فیلم، هر یادداشت و هر روایت، میتواند سالها بعد به عنوان سندی از این مقطع تاریخی مورد استفاده قرار گیرد؛ بنابراین باید با دقت و نگاه تمدنی به ثبت این لحظهها پرداخت.
هاشمی با تأکید بر نقش بانوان در این رویداد افزود: اگر قرار است در کنار معرفی شخصیت رهبر شهید، زن مسلمان ایرانی نیز به دنیا معرفی شود، باید در تمام تولیدات رسانهای این پرسش وجود داشته باشد که آیا این تصویر، کرامت زن ایرانی را نشان میدهد؟ آیا این روایت، عمق فرهنگ و تمدن ایران اسلامی را منعکس میکند؟ لذا تشییع رهبر شهید فرصتی است تا تصویری از زن ایرانی ارائه شود که در عین سوگواری، دارای عزت، آرامش، مسئولیتپذیری و حضور اجتماعی فعال است.
وی با اشاره به تجربههای رسانهای مقاومت در منطقه گفت: بررسی تصاویر مراسمهای بزرگ در لبنان نشان میدهد که چگونه میتوان همزمان احساس و اقتدار را به تصویر کشید. بانوان حاضر در این مراسمها، ضمن ابراز اندوه، نماد استقامت و امید نیز بودند و همین تصاویر توانست پیام مقاومت را به مخاطبان جهانی منتقل کند. روایت تشییع رهبر شهید نیز باید بر همین الگو استوار باشد و از نمایش صرف احساسات فاصله بگیرد.
بایسته های پوشش رسانه ای آیین تشییع
این فعال فرهنگی، فعالیتهای رسانهای پیرامون مراسم را در سه مرحله «پیش از مراسم»، «حین مراسم» و «پس از مراسم» قابل تعریف دانست و تصریح کرد: پیش از مراسم باید آموزشهای کوتاه و کاربردی برای نیروهای مردمی و رسانهای تدارک دیده شود تا افرادی که با تلفن همراه یا دوربینهای شخصی تولید محتوا میکنند، با اصول اولیه روایتگری، شناخت مخاطب و انتخاب زاویه مناسب آشنا شوند. چرا که کیفیت روایتها بیش از حجم تولیدات اهمیت دارد.
وی در ادامه بر ضرورت ثبت گسترده روایتهای مردمی در روز تشییع تأکید کرد و گفت: این مراسم باید از منظر اقشار مختلف جامعه روایت شود؛ از مادران و دختران گرفته تا دانشجویان، بانوان فعال اجتماعی، خانوادهها و میهمانان خارجی. حضور بانوان از قومیتها و استانهای مختلف با پوششهای بومی نیز میتواند جلوهای از تنوع فرهنگی و وحدت ملی ایران را به نمایش بگذارد و پیام روشنی از هویت تمدنی کشور به مخاطبان جهانی منتقل کند.
هاشمی با اشاره به ضرورت ارتباط با بانوانی که از کشورهای مختلف که در مراسم حضور دارند گفت: گروه های رسانه ای حتما با این بانوان گفتوگو کنند و دیدگاه آنان درباره شخصیت رهبر شهید و تأثیر اندیشههای ایشان را ثبت کنند. این روایتها نشان خواهد داد که پیام رهبر شهید محدود به مرزهای ایران نبوده و در میان ملتهای مختلف بازتاب داشته است.
وی یکی دیگر از ضرورتهای این رویداد را مستندسازی فعالیتهای بانوان در پشت صحنه مراسم دانست و گفت: صحنههای خدمترسانی، میزبانی از زائران، آمادهسازی امکانات، فعالیتهای داوطلبانه و مشارکت خانوادهها نیز بخشی از روایت تشییع است و باید همان اندازه که صحنههای اصلی ثبت میشود، این جلوههای مردمی نیز مستند شود؛ زیرا تصویری واقعی از مشارکت اجتماعی زنان ایرانی ارائه میدهد.
قابی برای همیشهی تاریخ
این پژوهشگر رسانهای با تأکید بر اهمیت آرشیو و ساماندهی آثار تولیدشده اظهار داشت: روایتها نباید پس از انتشار در شبکههای اجتماعی فراموش شوند. لازم است این آثار جمعآوری، طبقهبندی و حفظ شوند تا در آینده به عنوان منابع مستند برای پژوهشگران، مستندسازان و نسلهای بعدی مورد استفاده قرار گیرند.
وی در پایان خاطرنشان کرد: اگر بتوان روایت تشییع رهبر شهید را با نگاهی فرهنگی، رسانهای و تمدنی مدیریت کرد، این مراسم از یک رویداد مقطعی فراتر خواهد رفت و به سرمایهای ماندگار برای انتقال پیام انقلاب اسلامی، معرفی زن مسلمان ایرانی و ثبت یکی از مهمترین مقاطع تاریخ معاصر کشور تبدیل خواهد شد.